• ANA SAYFA
  • MUHTARLIK
  • İŞLEMLER
  • E-İSTANBUL
  • KURUMLARIMIZ
  • E-MALİYE
  • E-DEVLET
  • İLETİŞİM

 

 
 
 

DEPREM HAZIRLIKLARI

Afetlere hazırlıklı olun!

 

Deprem felaketi, bize afete hazırlığın önemini gösterdi. Yaşanacak felaket, depremin yanısıra, sel, toprak kayması da olabilir. Bir sonraki afete harekete geçmek için çok zamanınız olmayabilir. Bu yüzden acil durumlar için şimdiden hazırlanın. İşte İstanbul Teknik Üniversitesi'nin ABD'de faaliyet gösteren afet yönetimi kurumunun FEMA ile ortaklaşa başlattığı Afet Eğitim Projesi'nden bazı acil durum hazırlık notları:

ACİL DURUM KONTROL LİSTESİ

  • Yerel Afet Yönetim Bürosu veya Kızılay'ı arayın.

  • Çevrenizde olabilecek afetlerin türlerini öğrenin.

  • Afetlere nasıl hazırlanacağınızı sorun.

  • Acil durumlardan nasıl haberdar edileceğinizi sorun.

  • İşyerinizde acil durum planı var mı öğrenin.

  • Çocuklarınızın okullardaki acil durum planlarını araştırın.

    Bir acil Durum Planı Oluşturun.

  • Ev halkı ile toplanıp yangının, hava şartlarını, depremlerin ve diğer acil durumların tehlikelerini araştırın.

  • Her bir durum için evinizde güvenli yerleri belirleyin.

  • Ev halkına gerektiğinde elektiriğin, suyun ve doğal gazın vanalarından nasıl kapanacağını öğretin.

  • Acil durumlarda ev halkına bilgi alabilmek için radyoyu açmalarını tembihleyin.

  • İki buluşma yeri belirleyin.Bunlardan bir (yangın durumunda) evin yanında, diğeri de (afet sırasında eve dönemezseniz) evinizden uzakta olmalıdır.

    Bir Acil Durum Çantası Hazırlayın.

    Tahliye sırasında ihtiyacınız olabilecek eşyaların bulunduğu bir çanta hazırlayın.Bu çanta kolayca taşınabilir olmalıdır.

  • Su (kişi başına 2lt.) dayanıklı ve kırılmayacak bir ambalajda olmalı ve 6 ayda bir değiştirilmelidir.

  • Konserve yiyecek ve konserve açacağı.

  • Kıyafetler, sağlam ayakkabı ve yağmurluk.

  • battaniye ve uyku tulumu

  • İlk yardım çantası

  • Elli radyo, el feneri, yedek piller.

  • Kredi kartları ve nakit para.

  • Aile hakkında önemli bilgilerin bir listesi

    Evde tehlike avına çıkın.

  • Afet sırasında evdeki günlük eşyalar, zarar ve yararlarına neden olabilir.

  • Düşen ve yanabilecek herşey olası bir tehlikedir.

  • Rafları sağlamlaştırın ve tavandaki lambaları bağlayın.

  • Büyük ve ağır eşyaları alt raflara koyun.

  • Resim ve aynaları yataktan uzağa asın.

  • Şofbenleri duvara bağlayın.

    Tahliye etmeniz gerekirse

  • Pilli radyonuzdan gerekli bilgileri dinleyin.

  • Koruyucu giysiler ve sağlam ayakkabılar giyin.

  • Acil durum çantanızı yanınıza alın.

  • Evinizi kilitleyin.

  • Yetkililerin belirlediği tahliye yollarını kullanın.

    DEPREM NEDİR?

    Deprem genellikle faylanma nedeniyle meydana gelen bir enerji boşalması olayıdır.Bir fayın bloklarına etki eden kuvvetler fayın bloklarında önemli oranda enerji birikmesine yolaçarlar.Bu enerji fay çevresindeki kayaların deformasyona uğramasına neden olur.İki ucundan bükülen bir tahta sopanın kırılmadan önceki sert ve kendisini kırmaya çalışan kuvvete karşı dirençli tavrı bu duruma örnek olarak gösterilebilir.Fayı etkileyen kuvvetin giderek birikmesi sonucunda kayalarda biriken enerji bu kayaları kıracak kadar arttığında kayalar kopar ve fay düzlemi boyunca birbirlerine göre hareket ederler.İşte bu kırılma anında ani olarak boşalan enerji depremi oluşturur.Yukarıda verilen örnekte sopanın kırılma anı depreme karşılık gelmektedir.Aşağıdaki üç şekil deprem öncesindeki fayı,kayaları etkileyen kuvvetler sonucunda deformasyon gelişmesini ve nihayet fay boyunca gelişen kırılmayı göstermektedir.

    Faylanma esnasında blokların kaymaya başladığı noktaya depremin Odak Noktası (Focus),bu noktanın yeryüzü üzerindeki yerine ise depremin Merkez Üssü (Epicenter) adı verilir.

    Depremin oluşması ile birlikte odak noktasından yayılan deprem dalgalarının bir kısmı yerin içerisinden bir kısmı ise yer yüzeyinden ilerleyerek çevre alanlarda yer sarsıntıları yaratırlar.Dünyanın çeşitli yerlerinde kurulmuş bulunan ve sürekli olarak deprem dalgalarını dinleyen sismograf adlı cihazlar bu dalgaları alırlar ve kaydederler.Bu kayıtlar depremin odak noktasını bulmak ve şiddetini ölçmek için kullanılırlar.

    Bugüne kadar yapılan çeşitli araştırmalarla yerbilimciler depremin önceden belirlenmesine çalışmışlardır.Ancak depremleri önceden haber verecek bir yöntem dünyada henüz bulunmuş değildir.Yerbilimciler deprem riski taşıyan alanları saha çalışmaları ve aletsel çalışmalarla uydu teknolojisi ile belirlemekte,ancak depremin ne zaman olacağını bilememektedirler.

    FAY NEDİR?

    Dünyanızı oluşturan kayalar başta yukarıda belirtilen levha hareketleri olmak üzere çeşitli hareketler sonucunda deformasyona uğrarlar.Bu deformasyon,kayaların ve onları etkileyen kuvvetlerin özelliklerine bağlı olarak sünek ya da kırılgan nitelikte olabilir.Sünek deformasyon kayaların kıvrımlaşmasına yolaçarken kırılgan deformasyon da kayaların Fay adı verilen düzlemler boyunca kırılmasına neden olur.Faylar,kesip kırdıkları kayaları bloklara ayırırlar.Bu blokların birbirlerine göre hareket ettikleri yönlere göre faylar çeşitli isimler alırlar.Eğer bloklar yukarı ya da aşağı doğru hareket etmişlerse bu tür faylara eğim atımlı fay,bloklar yatay olarak hareket etmişlerse bu tür faylara doğrultu atımlı faylar,bloklar her iki şekilde de hareket etmişlerse bu tür faylara da verev atımlı faylar denir.

    Fayların boyutları ve atımları(blokların fay boyunca ötelenme miktarı) birkaç santimetreden kilometrelere hatta yüzlerce kilometreye kadar değişebilir.Aşağıda üstteki şekil eğim atımlı,alttaki ise doğrultu atımlı bir fayı göstermektedir.

    MARMARA BÖLGESİNİN DEPREMSELLİĞİ

    Marmara Denizi Kuzey Anadolu fayı üzerinde yeralan ve bu fayın hareketleri sonucunda oluşmuş bir iç denizdir.Marmara Denizi çevresi Kuzey Anadolu fayının çatallanarak kollara ayrıldığı bir bölgede yeraldığı için tarih boyunca çeşitli depremlerden etkilenmiştir.Aşağıdaki şekildeki siyah çizgiler Marmara çevresinde yeralan fay kollarını göstermektedir.

    Ağustos 1999 tarihinde saat 03.02 de meydana gelen şiddetli deprem de bu sistem içerisinde gelişmiş ve olması önceden beklenen bir depremdir.

    İSTANBUL'U TEHDİT EDEN DEPREMİN CİDDİYETİ

    Depremin yapılarda yaratacağı tahribat depremin şiddetine,yapının depremin merkez üssünden olan uzaklığına,yapının üzerinde yer aldığı zeminin niteliğine ve nihayet yapının inşaat kalitesine bağlıdır.İzmit,Yalova gibi yerleşim yerleri Kuzey Anadolu Fayı'nın hemen üzerinde yer almaktadır.Buna karşın İstanbul'un göbeği sayılabilecek Sultan Ahmet Camii deprem yaratabilecek kırık hattının 18 km kuzeyinde bulunur.Bu İstanbul için talihli bir durumdur.Marmara Denizinde olabilecek depremin merkez üssünün Kuzey Sınır Fayı üzerinde olacağı düşünülürse,bu kırık hattından uzaklaştıkça depremin tahribatı azalacaktır.Bu bakımdan İstanbul'un kuzey kesimleri olabilecek bir depremden daha az etkilenecektir.

    Bir fay boyunca deprem sırasında meydana gelen hareket yatay yönde olabileceği gibi düşey yönde de olabilir.Kocaeli depremi sırasında fay boyunca hareket büyük ölçüde yatay yönde olmuştur.Buna karşın örneğin Dinar depreminde hareket daha çok düşey yönde gerçekleşmiştir.Yatay yöndeki yırtılmalar,düşey yöndeki yırtılmalara göre genelde daha büyük depremler oluşturur.Marmara Denizindeki derin çukurlar bu bölgede meydana gelen depremlerde,yatay hareketlerin yanısıra önemli ölçüde düşey hareketlerin de olduğuna işaret etmektedir.Bu bakımdan Marmara Denizinde olacak depremin şiddeti Kocaeli depreminkinden daha düşük olabilir.Yukarıda verilen İstanbul'un jeoloji haritasında siyah çizgiler halen aktif olan fayların yaklaşık yerini belirtmektedir.İstanul'un doğu kesimleri(kahverengi,mor,yeşil ve kırmızı renkli alanlar)genellikle yaşlı kayalardan oluşmaktadır.Batıda bulunan sarı ve turuncu renkler ise genç kayaların yayılım gösterdiği alanlardır.İzmit depremi esnasındaki aletsel ölçüler deprem hasarı ile kaya türleri arasında büyük bir uyum bulunduğunu göstermektedir.İstanbul'da doğu kesiminde ölçülen maksimum yer ivmeleri %5g - %8g dolayındadır.Bilindiği gibi,bu bölgede yeralan gelişigüzel inşa edilmiş ruhsatsız yapılarda bile hasar meydana gelmemiştir.Buna karşılık ,Zeytinburnu'nda %12,Ataköy'de %17,Ambarlı'da ise %25 gibi yer ivmeleri ölçülmüştür.İstanbul'daki en büyük hasarın Ataköy ile Ambarlı arasında yer alan Küçükçekmece ve Avcılar bölgelerinde olduğu bilinmektedir.Bu bölgelerde zemin çoğunlukla killi kayalardan oluşmaktadır

  •  

     
     

    Tüm Hakları Saklıdır Kısmen Dahi Olsu Alıntı Yapılamaz

    Cebesoy Sokak No:2  Sahrayıcedit Kadıköy-İSTANBUL

    Telefon:0216 385 51 00 Faks:0216 385 25 89 Cep:0532 293 32 90